Online leesgroep ‘De meester en zijn afgezant’

Beschrijving

Wat als de manier waarop we naar de wereld kijken, bepaalt wat voor wereld we creëren? Iain McGilchrist stelt in zijn baanbrekende werk De meester en zijn afgezant. De twee hersenhelften en de ontwikkeling van de westerse wereld dat onze twee hersenhelften niet zomaar functies verdelen, maar twee fundamenteel verschillende manieren zijn om te ervaren, te denken en te leven. En hij toont overtuigend aan dat we, als cultuur, bepaald worden door de helft die we de leiding geven.

Dit voorjaar verscheen het boek in het Nederlands. Wij grijpen die gelegenheid aan om er samen, in een vaste groep, grondig in te duiken. Tijdens twaalf online sessies, telkens gewijd aan één hoofdstuk, reflecteren we over het inzicht die gerenommeerd psychiater, auteur en denker McGilchrist aanreikt in de structuur van het menselijk brein – de plek waar geest en materie samenkomen. We gaan in dialoog over wat dit inzicht betekent voor ons eigen leven en werk.

Het verschil tussen de rechter- en linkerhersenhelft is al eeuwenlang een raadsel. Op basis van uitgebreid hersenonderzoek beschrijft hij de beide hemisferen als twee complete, samenhangende, maar zeer verschillende manieren om de wereld te ervaren. De detailgerichte linkerhersenhelft neigt naar eigenbelang en dominantie, terwijl de rechterhersenhelft accent legt op context, flexibiliteit en empathie.

Op basis van dit fundamenteel onderscheid in mentale gerichtheid neemt McGilchrist ons mee op een fascinerende reis door de geschiedenis van de westerse cultuur, waarbij hij de spanning tussen deze twee werelden illustreert aan de hand van het denken en de overtuigingen van filosofen en kunstenaars uit de oudheid tot de moderne tijd. Hij besluit dat de linkerhersenhelft, ondanks zijn beperkte begrip van de werkelijkheid, weliswaar een geweldige dienaar is, maar een zeer slechte meester. De kracht van de linkerhersenhelft krijgt in onze moderne cultuur echter steeds meer de overhand – met mogelijk rampzalige gevolgen.

Dit thema inspireert de werking van Waerbeke. Onze inzet voor stilte hangt samen met het herstel van de balans tussen linker- en rechterhersenhelft in onze cultuur. Op de Waerbeke Trefdag 2026 in Leuven gaf U A’dam promovendus Michiel Bouman hierover al een inspirerende lezing.