Ben je actief in een vereniging, burgergroep of gewoon nieuwsgierig naar hoe je je leefomgeving groener en rustiger kan maken? Tijdens een webinar op dinsdag 14 oktober 2025 ontdek je hoe luwte-oases – kleine groene buurtplekjes – rust, ontmoeting en gezondheid in je dorp of stadsbuurt kunnen brengen. Een online ontmoeting met veel ruimte voor vragen en uitwisseling.
Steden en gemeenten werken al volop aan gezondheid, klimaat en leefkwaliteit. Een luwte-oase bundelt al die ambities in één plek. De noden zijn gekend – de stap naar een echte luwte-oase is dan ook klein, maar met een groot effect. Gezondheids- en groenmedewerkers vinden elkaar hier in een krachtig samenspel.’
Met deze wervende woorden werden lokale mandatarissen en hun beleidsmedewerkers warm gemaakt voor de masterclass Luwte-oase. Het Programmateam Luwte-oases bood hen een gevarieerd programma vol inzichten, praktijkvoorbeelden en tools om zelf aan de slag te gaan. Beluister de masterclass en download de presentaties op de website van de Vereniging Voor Openbaar Groen (VVOG). Parallel aan het webinar verscheen in De Morgen een uitgebreid interview over het onderwerp.
Waerbeke ging op bezoek bij Stilteplek Leuven, het eerste stilte-experiment van BlinkOut vzw in Leuven. Het initiatief kadert binnen het STEP-project dat Europese middelen inzet om mensen met een grote kwetsbaarheid te bereiken en te activeren. Daar spraken we met Lies Lambert, coördinator van Blinkplek Leuven.
Lies: “In Leuven zijn er verschillende rustige ‘buitenplekken’ in de stad. We willen een publieke stille ‘binnenplek’ creëren. Er is behoefte aan het ervaren van de weldaad van stilte terwijl men comfortabel en beschut is.”
De Stilteplek opende zijn deuren begin maart 2025. Vier weken lang konden bewoners en studenten op donderdag van 11u tot 14u terecht in de balletzaal van het SLAC (Stad Leuven Academie en Conservatorium) voor een moment van vertraging en ontprikkeling.
Lies: “Leuven is een stad van bruisende en inspirerende plekken, maar prikkelarme en rustige plekken zijn schaars. We willen de ‘BlinkOut’-gedachte in het weefsel van de stad infiltreren en deze verbinden met bestaande organisaties. We zijn erg dankbaar voor de samenwerking met het conservatorium.”
De bekendmaking en zichtbaarheid konden beter, waardoor de opkomst vrij laag was, maar wie de plek vond, was unaniem enthousiast. De serene sfeer werd als positief ervaren en mensen genoten van de lichtinval en het ruimtegevoel van de balletzaal.
Lies: “We bekijken nu met verschillende Leuvense partners hoe en waar we de Stilteplek kunnen verderzetten.” Misschien continueren we dit initiatief in het SLAC, maar mogelijk kunnen er ook stilteplekken in de openbare bibliotheek of op andere plaatsen geïnstalleerd worden.”
De Stilteplek werd opengehouden door een ‘stiltebewaarder’, ditmaal door Lone, een stagiaire Sociale en Culturele Agogiek van de VUB. In de toekomst wil BlinkOut hiervoor beroep doen op vrijwilligers.
Lies: “We doen een warme oproep aan Leuvenaars die de rol van stiltebewaarder willen opnemen en de Stilteplek willen openhouden. Zij garanderen de stilte, maar ook een warme ontvangst. Door het beleven van stilte komen er soms emoties en verhalen naar boven, die beluisterd en erkend willen worden.”
Lies droomt met ons mee over het versterken van een netwerk van stille plekken in Leuven. Daar wil Waerbeke in 2026 werk van maken, want dan focussen we onze werking een jaar lang op Leuven en omgeving.
Lies: “Er is niet één stilte, er zijn verschillende soorten stilte. Het is belangrijk om mensen te bevragen over wat stilte voor hen betekent en waar ze die vinden.”
We besluiten samen dat zo’n bevraging een goed vertrekpunt kan zijn om een stiltekaart te maken voor Leuven of een stiltewandeling uit te stippelen die verschillende plekken en praktijken verbindt.
Met het oog op onze plannen in 2026, engageert Waerbeke zich nu alvast om samen met Blinkout en andere Leuvense partners te verkennen wat mogelijk is. Waar mogelijk ondersteunen en verbinden lokale stilte-initiatieven. En met plezier zetten we de schijnwerpers op deze prachtige Stilteplek!
Wil je meer weten over de Stilteplek of heb je zin om je te vrijwillig te engageren als stiltebewaarder van een toekomstige stilteplek in Leuven ? Contacteer Lies Lambert via lies@blinkout.be
In oktober 2023 organiseerde het Programmateam Luwte-oases in Mechelen het tweede Luwteforum. Dit najaar kiest zij ervoor om van start te gaan met Luwtenieuws, waarin je op de hoogte wordt gehouden van mooie ontwikkelingen rond luwte in Vlaanderen.
Met het Ministerie van de Luwte roept een coalitie van Nederlandse luwte-experts overheden op om op strategisch niveau te sturen op een goede balans tussen rust en reuring: “In snel groeiende steden doen we de oproep om samen met bewoners, ondernemers, maatschappelijke en culturele voorzieningen, adviseurs en experts, actiever aan de slag te gaan met het creëren van voldoende luwe plekken.”
Op 27 oktober 2023 vond de tweede editie van het Luwteforum in Mechelen plaats. Burgers, middenveld, ambtenaren, politici, projectontwikkelaars en planners bogen zich samen over de commons van luwte-oases. Volgende vragen stonden hierbij centraal: ‘Hoe komen we tot een versnelde realisatie van buurtgerichte luwte-oases in Vlaanderen? Wat is hiervoor nodig? Wie neemt welke rol op zich?’.
Hoe komen we tot een versnelde realisatie van buurtgerichte luwte-oases in Vlaanderen?
Met burgers, middenveld, ambtenaren, politici, projectontwikkelaars en planners buigen we ons over deze centrale vraag.
Danny Wildemeersch (KULeuven) opent de dag met een plenaire sessie over de commons van stilte, rust en ruimte. Daarna trekken we in de Mechelse binnenstad op luwtesafari langs (potentiële) luwte-oases. Beleid, onderzoek en praktijk ontmoeten elkaar in een panelgesprek. En tenslotte gaan we in werksessies aan de slag met diverse experten.
Praktisch
Zopas publiceerde de Vlaamse overheid haar Ontwerpgids Luwte-oases. Deze handreiking brengt ontwerpprincipes in beeld die bijdragen aan de zintuiglijke ervaring en ruimtelijke beleving van luwte-oases.
Ook gezondheidsvraagstukken, onthardingskansen, groenbeleving, biodiversiteit en sociale inclusie spelen hierin mee. De focus ligt dus op integrerende maatregelen, die een antwoord bieden op verschillende kernkwaliteiten voor de leefomgeving.
De ontwerpgids biedt heel wat inspiratie en aanmoediging voor lokale besturen en andere sleutelfiguren die met luwte-oases aan de slag willen gaan.
Vanuit het verlangen snel en eenvoudig stilte en rust te vinden in de drukte van de stad, lanceerde Sigrid Viaene, filosofe en IT-specialiste uit het Leuvense, onlangs een eenvoudige website die stille plekken in steden wereldwijd letterlijk op de kaart wil zetten. Quiet Near Me zit nog in de opstartfase. Je kan de website helpen groeien door jouw favoriete stille plekken in te geven.
Op 9 juni 2022 vond in Antwerpen de eerste editie van het Luwteforum plaats. Aan bod kwamen vragen zoals: Wat kunnen luwte-oases betekenen voor jouw stad, gemeente of buurt? Hoe dragen luwte-oases bij aan de oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen op vlak van klimaat, natuur en mentaal welbevinden? Welke drempels komen we tegen en hoe kunnen we deze overwinnen? Het werd een inspirerende dag met sprekers uit binnen- en buitenland, workshops, debat en luwte-wandelingen langs verborgen groene parels in het hart van Antwerpen.
Een terugblik op het Luwteforum.
Het ‘Frontiers Rapport’ van de UN identificeert en onderzoekt opkomende en aanhoudende milieuproblematieken. Editie 2022 gaat dieper in op drie kwesties: geluidsoverlast in steden, de toenemende dreiging van bosbranden en verschuivingen in seizoensgebonden verschijnselen.
Geluidshinder wordt erkend als een van de grootste milieurisico’s. Hoge geluidsniveaus schaden de gezondheid en het welzijn van de mens. Ze verstoren de slaap en overstemmen de heilzame en positieve akoestische communicatie van veel diersoorten. Er zijn oplossingen voorhanden – van electrisch vervoer tot groene oases – die in de stadsplanning een plek verdienen om schadelijke geluidshinder terug te dringen.
Lees het volledige rapport.